Zmniejszanie liczby zwolnień lekarskich? Porady i informacje, które pomogą to osiągnąć

Loading component...

14 listopad 2025Hygiene

Ograniczenie absencji nie musi być trudne, a jednocześnie może zaoszczędzić sporo pieniędzy (i stresu). Bo absencja to nic przyjemnego dla firm i instytucji. Problem jest często bagatelizowany, a ludzie nie szukają skutecznych rozwiązań, które pozwoliłyby wystarczająco zmniejszyć absencję.

W pierwszej połowie 2022 roku w Europie odnotowano rekordową liczbę zwolnień lekarskich. Głównymi powodami zwolnień lekarskich były choroby układu oddechowego, takie jak grypa, przeziębienia i covid.

Obniżenie absencji w dłuższej perspektywie

Z reguły widzimy, że gdy uda się zredukować krótkoterminowe zwolnienia lekarskie - po podjęciu różnych działań - to motywacja w organizacjach do dalszych zmian słabnie. Podczas gdy obniżenie absencji opłaca się tak naprawdę dopiero w dłuższej perspektywie. Po pojawieniu się koronawirusa jeszcze ważniejsze stało się uważne śledzenie absencji i podejmowanie działań.

Ten artykuł składa się z ośmiu części, w których odpowiadamy na pytania oraz dzielimy się wskazówkami i informacjami:

Ile kosztuje chory pracownik?
Jak bardzo ktoś może zarażać innych?
Cztery fakty dotyczące higieny rąk w miejscu pracy
Dlaczego mycie i suszenie rąk jest ważne?
Osiem faktów na temat bakterii w miejscu pracy
Jak pracownicy zarażają się od siebie?
Czy czyste miejsce pracy ma wpływ na absencję?
Co należy zmienić, aby zmniejszyć absencję?

Loading component...

1. Ile kosztuje chory pracownik?

Chory pracownik może kosztować pracodawcę dwukrotność dziennego wynagrodzenia. Nie tylko wynagrodzenie musi być nadal wypłacane, w zależności od konkretnych przepisów w danym kraju, ale zastępowanie pracownika i mniejsza produkcja również kosztują. Rozsądny szacunek kosztów z tym związanych w Europie to około 2,5% PKB.

Średni czas zwolnień lekarskich

Średni wskaźnik zwolnień lekarskich w Europie, według badań Eurofound, wynosi od 3% do 6% czasu pracy. Co roku w okresie zimowym wśród chorób dominują grypy, przeziębienia i inne choroby układu oddechowego. Od kilku lat dużą rolę odgrywa również koronawirus. Mniej więcej na tę porę roku przypada szczyt zachorowań.

Bycie chorym jest bardzo nieprzyjemne dla pracownika, ale również dla pracodawcy. W skali roku kosztuje sporo pieniędzy i naturalnie, że pracodawcy wolą, żeby pracownicy byli zdrowi. Dlatego też zmniejszenie ilości zwolnień lekarskich jest ważne.

2. Jak ktoś może zarażać innych?

Znaczenie dobrej higieny w miejscu pracy jest niedoceniane. Pracownik, który jest chory, zostaje w domu. Ale czy to oznacza, że nie może zarazić innych pracowników? Odpowiedź na to pytanie brzmi: nie. Pracownik ten mógł już zarazić innych, ponieważ osoby chore na grypę zarażają przez około 6 dni.

Zarażanie przed wystąpieniem objawów choroby

Możliwość zarażenia innych zaczyna się co najmniej jeden dzień przed wystąpieniem objawów. Dany pracownik nie wie wtedy, że jest chory, mimo że jest obecny w miejscu pracy. W ten sposób może łatwo zarazić innych pracowników. Zapobieganie zakażeniom jest więc najlepszym rozwiązaniem.

Higiena rąk jest najbardziej skuteczna

Wskazane jest tutaj podkreślanie wagi i dbanie o dobrą higienę rąk. Dobra higiena rąk jest najskuteczniejszym sposobem zapobiegania grypie i wielu innym chorobom. Trzymanie się w odległości ok 0.5 metra od siebie również pomaga zapobiegać rozprzestrzenianiu się chorób. Zastosowanie bezdotykowych dozowników mydła lub dozowników płynu do dezynfekcji rąk, a także zainstalowanie bezdotykowych baterii z czujnikiem pomoże obniżyć absencję poprzez skuteczną higienę rąk.

Loading component...

3. Cztery fakty dotyczące higieny rąk w miejscu pracy

Fakt 1

Tylko 33% mężczyzn i 64% kobiet używa mydła do mycia rąk po wizycie w toalecie.

Fakt 3

Przez kontakt dłońmi przenoszone jest 80% chorób zakaźnych.

Fakt 2

Gdy ręce są wilgotne (np. nie są odpowiednio osuszone) nawet 1000 razy więcej bakterii jest przenoszonych.

Fakt 4

Największe zagęszczenie bakterii w miejscu pracy występuje na klawiaturze: 20 000 na cm2.

Loading component...

Zmniejszanie absencji dzięki higienie

Loading component...

4. Dlaczego mycie i suszenie rąk jest ważne?

Pracownicy mają kontakt z bakteriami i wirusami przez cały dzień, na początek w drodze do pracy, na przykład w komunikacji miejskiej. Również poręcze schodów i klamki drzwi są ich pełne. W ciągu dnia pracy pracownicy regularnie odwiedzają toaletę. Po wizycie w toalecie na rękach znajduje się około 200 milionów bakterii.

Loading component...

Zapobieganie zakażeniom

Kiedy ludzie nie myją rąk, a potem dotykają nosa, oczu lub ust, bakterie i wirusy mają okazję dostać się do organizmu. Może to prowadzić do różnych infekcji przeziębienia, grypy lub kataru.

Właściwe mycie rąk przez pracowników jest ważne, ponieważ pomaga zapobiegać infekcjom. Szkodliwe bakterie są usuwane z rąk za pomocą mydła. Ponadto zmniejsza się ryzyko zakażenia krzyżowego. Zmniejszenie współczynnika reprodukcji wirusa R prowadzi do zmniejszenia liczby zwolnień lekarskich. W przypadku koronawirusów rząd dąży do osiągnięcia liczby R poniżej 1.

Nie tylko mycie rąk mydłem jest ważne, równie ważne jest ich osuszanie. Właściwe osuszenie rąk także znacznie zmniejsza ryzyko infekcji. Mokre ręce roznoszą tysiąc razy więcej bakterii niż suche. Dlatego dobrym rozwiązaniem jest zapewnienie żelu do dezynfekcji przy wejściach i wyjściach, ale także np. w toaletach.

W ostatnich latach zapadalność na choroby zakaźne wzrosła o 10 do 15%.

Loading component...

5. Osiem faktów na temat bakterii w miejscu pracy

1. Bakterie mogą przeżyć nawet 48 godzin na danej powierzchni.

2. 47% chorób można zapobiec myjąc ręce.

3. Na myszce komputerowej znajduje się średnio 10 000 organizmów na centymetr kwadratowy.

4. Jeśli nawet tylko jedna ręka zostanie zanieczyszczona bakteriami, to mogą się one przenieść na 14 innych pracowników i 5 nowych przedmiotów.

5. Pracownik biurowy ma codziennie kontakt z ponad 10 milionami bakterii.

6. Suszarka do rąk z gorącym powietrzem powoduje ,że na dłoniach pojawia się więcej bakterii, a nie mniej.

7. Pompki do dozowników mydła są pełne bakterii. Rozwiązaniem tego problemu jest dozownik (bezdotykowy).

8. Dozownik mydła z czujnikiem eliminuje potrzebę kontaktu przedmiotu z dłonią. Bateria z czujnikiem posiada również tą zaletę.

Loading component...

6. Jak pracownicy zarażają się od siebie?

Jak pisaliśmy wcześniej, pracownicy mogą zarazić współpracowników, zanim sami zorientują się, że są chorzy. Ważne pytanie, na które należy odpowiedzieć w kontekście ograniczania absencji, brzmi: W jaki sposób współpracownicy mogą się zarazić?

Kontakt bezpośredni

Jednym ze sposobów zarażenia się jest kontakt bezpośredni: kaszel, kichanie, rozmowa lub dotykanie kogoś. Jest to spowodowane bezpośrednim przenoszeniem bakterii. Trudno temu zapobiec, tym co możemy zrobić to nie zbliżać się do drugiej osoby, gdy wiemy, że jesteśmy przeziębieni lub wyczuwamy, że zaczynamy chorować.

Kontakt pośredni

Bakterie przenoszą się również pośrednio. Dzieje się to poprzez różne przedmioty dotykane w ciągu dnia. Niektóre przykłady pośrednich źródeł zakażenia w miejscu pracy to:

Rączki do baterii
klamki
Klawiatury i myszy
Ekspres do kawy
Przyciski w windach
Poręcze schodów

Przedmioty te są regularnie używane i dotykane w ciągu dnia pracy. W wielu przypadkach ręce nie są potem myte i dlatego bakterie łatwo się rozprzestrzeniają. Dotyczy to również sytuacji, kiedy kichnęliśmy lub zakasłaliśmy. Najlepiej jest natychmiast umyć ręce mydłem lub zdezynfekować je przed ponownym dotknięciem przedmiotów.

Loading component...

7. Czy czyste miejsce pracy ma wpływ na absencję?

Amerykańskie badania pokazują, że pracownicy mogą zachorować z powodu bakterii na myszy, klawiaturze i telefonie. Badanie to, które śiedziło 1600 pracowników, koncentrowało się na higienie w miejscu pracy. Między innymi pracownicy zostali poinformowani o ryzyku bakterii i ich wpływie na zdrowie. Ponadto poprawiono sprzątanie.

Wyniki badań
We wszystkich mierzonych obszarach poziomy zanieczyszczenia zmniejszyły się o 33%, a absencja wśród 1600 pracowników zmniejszyła się o ponad 13%.

Czyste miejsce pracy i świadomość higieny wśród pracowników mają pozytywny wpływ na absencję.

Loading component...

8. Co należy zmienić, aby zmniejszyć absencję?

Wielokrotnie wykazano, że higiena w biurach pozostaje w tyle za higieną w służbie zdrowia i przemyśle spożywczym. Nie ulega wątpliwości, że w tych sektorach zwraca się większą uwagę na higienę, tak naprawdę podobnie powinno być w biurach. Podniesienie poziomu higieny jest dobrym pierwszym krokiem. Pomoże to zmniejszyć absencję.

Podniesienie poziomu higieny

Obejmuje wymianę pojemników na śmieci w odpowiednim czasie, odkurzanie i mycie podłóg pomieszczeń. W większości przypadków profesjonalny serwis sprzątający już o to dba. Jeśli jednak przyjrzymy się klawiaturom biurowym, myszkom i telefonom to zauważymy, że na ogół rzadko są one czyszczone. W rezultacie pozostaje na nich wiele bakterii.

Badania pokazują, że na zwykle klawiaturze znajduje się więcej bakterii niż na desce klozetowej. Toaleta jest regularnie czyszczona, więc czemu nie klawiatura? Samo szybkie przetarcie jej nie wystarczy. Zapewnij dostęp do odpowiednich środków higienicznych i zachęć pracowników do regularnego czyszczenia tego typu przedmiotów na biurkach.

Tryb pracy "hot desking"

Gdy różni pracownicy korzystają z jednego miejsca pracy powinni zostawiać je po sobie czyste. Lepiej też, żeby nie jedli na tym biurku, a już na pewno nie nad klawiaturą z której trudno będzie potem usunąć okruchy.

Loading component...

Budowanie świadomości

Problem polega głównie na tym, że pracownicy nie poświęcają wystarczająco dużo uwagi higienie. Wiele osób wie o zagrożeniach ze strony bakterii i wirusów, ale niewiele się z tym robi. Należy zbudować świadomość i doprowadzić do zmiany zachowań. Może to obejmować wewnętrzną dystrybucję informacji o znaczeniu higieny i środkach ją zapewniających.

Wskaźniki absencji są związane ze świadomością pracowników wagi higieny. Wskazane jest zatem promowanie zasad dotyczących utrzymania wysokiego poziomu higieny, ale przede wszystkim budowanie świadomości (np. poprzez skrzynki z narzędziami), co zmniejszy absencję.

Loading component...

Aktywne podejście

Ważne jest, aby pracodawca stosował aktywne podejście do ograniczania absencji. Nie należy myśleć, że nie można nic zrobić. A podejście, że jeśli część pracowników choruje to pozostali, którzy są zdrowi powinni po prostu pracować więcej i ciężej, nie jest oczywiście rozwiązaniem. Jedną z rzeczy, którą można zrobić to na przykład poprosić pracowników, aby dobrowolnie zaszczepili się przeciwko grypie i otrzymali zwrot kosztów.

Istnieje również wiele innych środków, które są dość proste, a mają pozytywny wpływ na zmniejszenie absencji. Szczególnie ważne jest, aby pracownicy stali się bardziej świadomi wagi higieny w miejscu pracy, ze szczególnym uwzględnieniem higieny rąk. Jednocześnie powinny być dostępne odpowiednie środki, takie jak żel do dezynfekcji, mydło i ręczniki do suszenia rąk.

W ostatecznym rozrachunku można zaoszczędzić miliony złotych. Za zwiększenie higieny również trzeba zapłacić, ale koszty te są wielokrotnie niższe.

Loading component...

Wnioski dotyczące obniżenia absencji chorobowej

Wiele obszarów wymagających poprawy

Możemy stwierdzić, że w zakresie higieny w miejscach pracy, a zwłaszcza w biurze, jest wiele do zrobienia. Wyższa świadomość wagi higieny wpływa na zmniejszenie absencji chorobowej. W efekcie koszty ponoszone przez pracodawcę są znacznie niższe.

Jeśli wskazówki zawarte w tym artykule zostaną zastosowane, stosunkowo łatwo będzie podjąć odpowiednie kroki i osiągnąć cel, jakim jest zmniejszenie absencji.

Loading component...

Chętnie udzielimy porady, poproś o bezpłatną konsultację:

Czekamy na Państwa pytania i sugestie. Aby odpowiednio zająć się Państwa zapytaniem prosimy o jak najpełniejsze wypełnienie formularza.

Loading component...

Jeśli chcesz najpierw dowiedzieć się więcej o higienie:

Higiena rąk - Jak optymalizować

Znaczenie mycia rąk - Artykuł na blogu

Znaczenie suszenia rąk - Artykuł na blogu